Przez czterdzieści pięć lat mąż powtarzał, że nie umie tańczyć - na każdym weselu siedział, a ja z nim. Na weselu wnuczki przetańczył całą noc. Z jej teściową. Rano poprosił o maść na kolano.
Podałam mu tę maść. Voltaren, żółta tubka, trzecie opakowanie w tym kwartale. Wcisnęłam mu ją w rękę bez słowa i wyszłam do kuchni nastawić czajnik. Herbata z cytryną, jak co rano od czterdziestu pięciu lat. Ręce mi nie drżały. Jeszcze nie.
Zaczęło się dzień wcześniej, w sobotę, o czwartej po południu, kiedy Ryszard zawiązywał krawat przed lustrem w przedpokoju. Granatowy, w drobne prążki - ten sam, który kupowałam mu na wesele córki dwadzieścia trzy lata temu. Poprawiłam mu kołnierzyk, jak zawsze. Powiedziałam, że ładnie wygląda. Uśmiechnął się krzywo, bo Ryszard nigdy nie umiał przyjmować komplementów.
Nasza wnuczka Paulina wychodziła za Bartka, chłopaka z Pruszkowa, syna Dariusza i Lucyny. Lucyna - teściowa Paulinki. Pięćdziesiąt cztery lata, jasne włosy, zawsze w szpilkach, nawet na działce. Poznałam ją na zaręczynach, pół roku wcześniej. Energiczna kobieta, głośna, z takim śmiechem, który wypełnia całe pomieszczenie. Ryszard wtedy powiedział, że jest „sympatyczna". Nic więcej. Albo ja nic więcej nie usłyszałam.
Na wesele jechaliśmy z osiedla na Bielanach taksówką, bo Ryszard nie pije, ale prowadzić po ciemku już nie lubi. Sześćdziesiąt osiem lat, emerytowany elektryk z fabryki kabli na Annopolu. Trzydzieści siedem lat w jednym zakładzie. Człowiek przyzwyczajony do rutyny, do powtarzalności - tak przynajmniej myślałam.
Sala weselna była pod Grójcem, przerobiony spichlerz, z tymi modnymi girlandami i napisem „LOVE" z żarówek. Paulinka wyglądała jak z obrazka. Córka nasza, Małgosia, płakała już przy ołtarzu. Ja trzymałam się, bo ktoś musi trzymać torebkę z chusteczkami.
Przy obiedzie Ryszard siedział obok mnie, jadł rosół, chwalił mięso, dolał sobie kompotu. Normalnie. Kiedy DJ puścił pierwszy taniec, Paulinka z Bartkiem kręcili się po parkiecie, a ja szepnęłam do Ryszarda: - Ładnie tańczą, prawda?
Skinął głową. Nic nie powiedział. A ja pomyślałam to, co myślałam na każdym weselu od 1979 roku: że znowu będziemy siedzieć. Że kelner będzie dolewał kompot, a ja będę udawać, że mi to nie przeszkadza. Bo Ryszard nie tańczy. Ryszard nigdy nie tańczył.
Na naszym własnym weselu przetańczyliśmy pierwszy taniec - trzydzieści sekund, może czterdzieści. Potem usiadł i powiedział: „Bożena, ja naprawdę nie umiem. Nie każ mi się wygłupiać". Miałam dwadzieścia trzy lata. Pomyślałam, że to słodkie. Że mam męża, który się wstydzi. Że z czasem się ośmieli.
Nie ośmielił się. Przez czterdzieści pięć lat. Na weselu siostry - siedział. Na weselu Małgosi - siedział. Na każdym sylwestrze w remizie - siedział. A ja siedziałam obok niego, bo jak to wygląda, żeby żona tańczyła z obcymi, a mąż siedzi sam? Więc pilnowałam go jak torebki. Sąsiadki z bloku przychodziły, ciągnęły mnie za rękę: „Bożena, chodź na jeden!". A ja: „Nie, nie, ja tam nie lubię". Lubiłam. Strasznie lubiłam. Ale się przyzwyczaiłam.
Koło dziesiątej wieczorem poszłam do łazienki poprawić makijaż. Wracam - a Ryszarda nie ma przy stoliku. Kompot stoi, serwetka złożona, ale krzesło puste. Rozglądam się. I widzę.
Ryszard na parkiecie. Ryszard tańczy. Nie jakoś tam, nie z nogi na nogę - tańczy naprawdę. Kręci się, prowadzi, śmieje się. A naprzeciwko niego - Lucyna. W bordowej sukience, w tych swoich szpilkach. DJ gra „Uptown Funk", Ryszard robi coś jak obrót, Lucyna się śmieje, łapie go za ramię, a on - mój Ryszard, ten, który „nie umie" - podaje jej rękę tak, jakby to robił od lat.
Stałam przy filarze z torebką w ręku. Nie potrafiłam się ruszyć. Małgosia podeszła, szturchnęła mnie łokciem: - Mamo, patrz, tata tańczy! Kto by pomyślał!
- Nikt - powiedziałam. - Nikt by nie pomyślał.
Przetańczył cały wieczór. „Mambo Italiano", „Każdy chce kochać", jakiś walczyk. Jeden taniec, drugi, piąty. Siadał na chwilę, wycierał czoło serwetką, a potem wstawał, kiedy Lucyna machała do niego z parkietu. Raz podeszłam, dotknęłam go za ramię. Odwrócił się, zarumieniony, z kroplami potu na czole.
- Ryszard, może usiądź, kolano ci padnie - powiedziałam.
- Zaraz, Bożena, za chwilę. Jeszcze jeden - odpowiedział i wrócił na parkiet.
Jeszcze jeden. To były słowa, których nigdy nie wypowiedział do mnie. Przez czterdzieści pięć lat ani razu nie powiedział „jeszcze jeden". Bo pierwszego nie było.
Usiadłam z powrotem. Kelner dolał kompotu. Córka tańczyła ze swoim Tomkiem, wnuczka z mężem, sąsiadka z jakimś wujkiem pana młodego. A ja siedziałam tam, gdzie zawsze. Tylko że tym razem Ryszard nie siedział obok.
Wracaliśmy taksówką o trzeciej w nocy. Ryszard milczał, opierał głowę o szybę. Myślałam, że zasnął, ale po chwili powiedział cicho: - Fajne wesele było.
- Fajne - powtórzyłam.
Rano, kiedy podałam mu tę maść i nastawiłam czajnik, usiadłam przy stole i patrzyłam, jak rozciera kolano. Systematycznie, dokładnie, tak jak robił wszystko w życiu. Podniósł wzrok.
- Coś ty taka milcząca, Bożena?
- A co mam mówić?
Wzruszył ramionami. Wrócił do kolana. Nie rozumiał. Albo rozumiał, ale udawał, że nie. Po czterdziestu pięciu latach nie potrafię już odróżnić jednego od drugiego.
Zadzwoniła Małgosia w południe, gadała o weselu, o sukience Paulinki, o tym, że perkusista był fantastyczny. Potem zaśmiała się: - A tata to dał czadu! Mamo, czemu wy nigdy razem nie tańczyliście? Może się zapiszcie na kurs?
- Może - powiedziałam i zmieniłam temat na sernik, który Lucyna przyniosła na wesele. Był za słodki. Nie powiedziałam tego na głos, ale był za słodki.
Wieczorem Ryszard oglądał mecz. Ja zmywałam kubki po herbacie i myślałam o tym, że przez czterdzieści pięć lat nie prosiłam o wiele. Chciałam jednego tańca. Jednego. Na naszym weselu, na weselu córki, na jakimkolwiek sylwestrze. A on mówił, że nie umie. I ja mu wierzyłam, bo dlaczego miałabym nie wierzyć własnemu mężowi?
Teraz stoję z mokrym kubkiem w ręku i nie wiem, co jest gorsze - że Ryszard kłamał przez czterdzieści pięć lat, czy że potrzebował innej kobiety, żeby powiedzieć prawdę.
Odłożyłam kubek na suszarkę. Weszłam do pokoju. Ryszard siedział w fotelu, noga na pufie, pilot w ręku. Normalny wieczór. Normalny mąż. Powinnam usiąść obok i zapomnieć. Tak byłoby najprościej.
Zamiast tego wzięłam z szafki telefon i wyszukałam numer szkoły tańca na Żoliborzu. Zapisałam sobie. Nie wiem jeszcze, czy zadzwonię. Nie wiem, czy pójdę sama, czy każę mu iść ze mną. Nie wiem nawet, czy chodzi o taniec.
Wiem tylko, że kubek na suszarce jeszcze kapie, Ryszard ogląda mecz, a ja po raz pierwszy od czterdziestu pięciu lat nie chcę siedzieć.
